Phòng chống, ứng phó với nguy cơ nắng nóng, hạn hán, xâm nhập mặn, thiếu nước mùa khô năm 2025 - 2026 trên địa bàn xã Đại Phước.

Xã Đại Phước nằm trong vùng chịu ảnh hưởng trực tiếp của gió mùa Tây Nam và Đông Bắc; mùa khô thường kéo dài từ tháng 12 đến tháng 5 năm sau. Khu vực sản xuất nông nghiệp phụ thuộc nhiều vào nguồn nước từ sông, kênh rạch, giếng khoan.

Khả năng xảy ra nắng nóng kéo dài, thiếu nước sinh hoạt, giảm năng suất cây trồng, đặc biệt ở khu vực xa kênh mương.Nguy cơ xâm nhập mặn ảnh hưởng đến nguồn nước tưới và nước sinh hoạt. Tăng nguy cơ cháy rừng, cháy cỏ, đặc biệt ở vùng có thảm thực vật khô hạn.

Ảnh Minh họa

Về tình xâm nhập mặn

Ngay từ đầu tháng 01/2025 tình hình xâm nhập mặn đã bắt đầu xuất hiện ở các xã ven sông Đồng Nai, Lòng Tàu như địa bàn các khu vực Phú Hữu, Đại Phước và Phước Khánh với cường độ mặn ngày càng tăng. Cụ thể, ngày 15/01/2025 bên ngoài cống Phước Lý thuộc công trình thủy lợi Ông Kèo độ mặn bên ngoài cống liên tục vượt 2,5‰, sông Đồng Nai độ mặn đo được 1,8‰, sông Lòng Tàu độ mặn đo được 2‰. Trước diễn biến về tình hình độ mặn đang xâm nhập trong vùng sản xuất phòng Kinh tế phối hợp cùng Trung tâm dịch vụ nông nghiệp tỉnh – Khu vực 5 ban hành văn bản hướng dẫn, khuyến cáo người dân thực hiện quy trình phòng mặn để ổn định sản xuất.

Theo dự báo mùa khô năm 2025-2026 xâm nhập mặn diễn ra sớm hơn bắt đầu từ đầu tháng 11 dương lịch và diễn biến phức tạp hơn mọi năm; kết hợp với sự phát triển đô thị hóa nhanh chóng của xã Đại Phước, dẫn đến công lao động trong lĩnh vực nông nghiệp trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. Nhận thức được vấn đề trên, người dân làm nông nghiệp trên địa bàn xã đã chủ động đắp bờ bao tiểu vùng để có thể chủ động điều tiết tưới tiêu góp phần gieo sạ sớm né mặn, khan khô đồng ruộng vào mùa thu hoạch để sử dụng máy gặt đập liên hợp giảm công lao động…

Về tình hình hạn hán

Trên địa bàn xã Đại Phước tình hình hạn hán ít bị ảnh hưởng do nguồn nước sử dụng hệ thống đê ngăn mặn Ông Kèo chủ động nguồn nước phục vụ sản xuất người dân.

Về tình hình cháy rừng

Tổng diện tích tự nhiên của xã là 9.847,3 ha. Trong đó, diện tích có rừng là 175,32 ha (rừng tự nhiên 2,69 ha; rừng trồng 172,63 ha), diện tích còn lại đất dân cư và đất sản xuất nông nghiệp của người dân (trong đó ước khoảng 850 ha cây mía sản xuất khu vực Ông Kèo). Nhờ được tuyên truyền và nhận thức của người dân ngày càng được nâng cao nên trong mùa khô năm 2024-2025 không xảy ra vụ cháy rừng lớn, chỉ xảy một vài vụ cháy nhỏ thảm thực vật hình thành từ lau sậy, rau chạy... nhiều năm trở lại đây cánh đồng Phước Khánh do vật liệu cháy dày và đường vào khu vực cháy xa nên công tác chữa cháy kéo dài.

Trước thực tế đó, Ủy ban nhân dân xã Đại Phước đã xây dựng kế hoạch để thực hiện tốt công tác Phòng chống, ứng phó với nguy cơ nắng nóng, hạn hán, xâm nhập mặn, thiếu nước mùa khô năm 2026. Với các nội dung như sau: 

Công tác tuyên truyền

Phòng Kinh tế phối hợp cùng phòng Văn hóa – Xã hội thường xuyên cập nhật, tiếp sóng các chuyên mục, chuyên đề từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh về diễn biến tình hình hạn hán và tác động của biến đổi khí hậu; các chủ trương, giải pháp của tỉnh trong công tác ứng phó với hạn hán và tác động của biến đổi khí hậu để nhận thức đúng, đầy đủ nhằm tạo sự đồng thuận và tham gia tích cực của nhân dân; nhất là việc tuyên truyền, phổ biến các mô hình hay, cách làm tốt mô hình hiệu quả và khuyến cáo nhân dân những việc cần tránh để hạn chế thiệt hại...

Trung tâm dịch vụ nông nghiệp tỉnh Khu vực 5, Công ty TNHH MTV thủy lợi Đồng Nai (Xí nghiệp thủy lợi Biên Hòa – Đội thủy lợi Nhơn Trạch) thường xuyên kiểm tra độ mặn tại đầu vào và trong của các công trình thủy lợi được giao để phối hợp với các ấp trong công trình để khuyến cáo cho người dân chủ động ứng phó, hạn chế thiệt hại đến sản xuất và sinh hoạt.

Công tác phòng chống hạn

Trên địa bàn xã Đại Phước hiện nay theo các ấp ghi nhận không có diện tích sản xuất bị hạn, do người dân đã chủ động thay đổi cơ cấu mùa vụ và loại cây trồng. Tuy nhiên, cần phải có giải pháp cụ thể như sau:

- Đối với khu vực bờ bao do Trung tâm dịch vụ nông nghiệp tỉnh – Khu vực 5 quản lý, vận hành và điều tiết. Với các tuyến kênh sông, rạch chằn chịch đảm bảo nguồn nước phục vụ người dân.

 Đối với công trình thủy lợi Ông Kèo: Đội thủy lợi Nhơn Trạch cần chủ động giữ nước trong đê ở mức hợp lý để đảm bảo chống hạn, xâm nhập mặn và vận chuyển nông sản của người dân trong công trình.

Công tác phòng chống xâm nhập mặn

Khu vực bị ảnh hưởng xâm nhập mặn trên địa bàn xã Đại Phước dọc theo sông Đồng Nai nhận định cánh đồng Phú Hữu, Đại Phước.

 Biện pháp công trình chống xâm nhập mặn được thực hiện trong thời gian qua chủ yếu là đắp bờ bao tiểu vùng để chủ động gieo sạ sớm, ngăn triều cường, dự trữ nước để góp phần né mặn, hạn chế xâm nhập mặn; đóng cống ngăn mặn và thay đổi phương thức canh tác từ 02 vụ lúa sang 01 vụ lúa 01 vụ tôm hoặc 02 vụ lúa trong đó chuyển đổi thời vụ gieo sạ sớm né mặn.

Biện pháp phi công trình: thường xuyên đo độ mặn ở đầu các công trình vào đầu mùa khô từ tháng 11 năm trước đến tháng 05 năm sau để kịp thời cảnh báo cho người dân; khuyến cáo bón phân cân đối, lấy nước vào những con nước kém không lấy nước những ngày triều cường cao, … xây dựng những mô hình đưa giống lúa mới ngắn ngày, chịu mặn, … để phổ biến cho người dân.

Với tinh thần chủ động, quyết liệt và sự chung tay của cả hệ thống chính trị cùng Nhân dân, xã Đại Phước quyết tâm thực hiện hiệu quả công tác phòng chống, ứng phó với nguy cơ nắng nóng, hạn hán, xâm nhập mặn, thiếu nước mùa khô năm 2025–2026, góp phần ổn định đời sống, bảo vệ sản xuất và phát triển kinh tế - xã hội bền vững trên địa bàn.

UBND xã Đại Phước kêu gọi toàn thể cán bộ, đảng viên và Nhân dân trên địa bàn phát huy tinh thần đoàn kết, chủ động cùng chung tay thực hiện các biện pháp phòng, chống hiệu quả.

Mỗi người dân cần nâng cao ý thức sử dụng nước tiết kiệm, hợp lý trong sinh hoạt và sản xuất; chủ động dự trữ nước ngọt khi có điều kiện; thường xuyên theo dõi thông tin dự báo thời tiết và khuyến cáo của ngành chức năng để kịp thời điều chỉnh kế hoạch sản xuất phù hợp.

Đối với bà con nông dân, cần mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng tại những khu vực có nguy cơ thiếu nước cao; áp dụng các mô hình tưới tiết kiệm, lựa chọn giống cây trồng có khả năng chịu hạn, chịu mặn tốt; không xuống giống tự phát khi chưa đảm bảo nguồn nước.Các hộ dân ven sông, kênh rạch cần chủ động theo dõi diễn biến độ mặn, không sử dụng nguồn nước bị nhiễm mặn cho sinh hoạt khi chưa qua xử lý; tích cực tham gia bảo vệ công trình thủy lợi, không lấn chiếm, làm cản trở dòng chảy.

Xã Đại Phước tin tưởng rằng, với sự đồng lòng, trách nhiệm và tinh thần chủ động của mỗi người dân, công tác phòng chống, ứng phó với nguy cơ nắng nóng, hạn hán, xâm nhập mặn, thiếu nước mùa khô năm 2025–2026 sẽ đạt hiệu quả thiết thực, góp phần bảo vệ sản xuất, ổn định đời sống và xây dựng địa phương ngày càng phát triển bền vững./.